20 jaar val van de Muur: Nederland viert mee
Overzicht van de activiteiten in Nederland
13-okt-2009
Dat de Berlijnse Muur twintig jaar geleden viel gaat in Nederland niet onopgemerkt voorbij. Via Duitslandweb en valvandemuur.nl kunt u op de hoogte blijven van alle activiteiten rond deze historische gebeurtenis.
Tentoonstelling: DDR - impressies van een verdwenen
republiek
Museum TwentseWelle presenteert een unieke tentoonstelling over het dagelijks
leven in de DDR als Gesamtkunstwerk. Van Trabant tot marxistische woningbouw,
van kleding tot televisieprogramma’s: vele onderwerpen worden verbeeld. Aan de
hand van originele bruiklenen uit diverse Duitse musea zoals interieurs, auto’s,
films, kleding, maquettes en foto’s wordt een beeld geschetst van het leven in
dit voormalige socialistische "paradijs".
Locatie: Museum Twentse Welle, Enschede
Datum: 2 oktober 2009 t/m 28 februari 2010
Lees
verder >>
Fototentoonstelling 'Behind Walls'
'Behind Walls' geeft een breed beeld van fotografie in Midden- en Oost-Europa.
Fotografen van verschillende generaties legden het leven in een communistisch
regime vast en de grote veranderingen die na de val van het IJzeren Gordijn
plaatsvonden.
Locatie: Oude Kerk, Amsterdam
Datum: 7 oktober t/m 10 november
Lees verder >>
Tentoonstelling 'DDR - Ostalgie en Paranoia'
De val van de Muur was een proces van verval dat zich al een tijd aan het
voltrekken was. De ondergang van het failliete systeem van de DDR dat was
gebaseerd op angst, afluisteren en controleren, maar waarmee de inwoners van de
onwerkelijke heilstaat hadden leren leven. Cultureel centrum GEMAK kijkt naar
het leven voor en na de Wende, met een tentoonstelling met werk van Dora García
en Maix Mayer.
Locatie: Cultureel centrum GEMAK, Den Haag
Datum: 17 oktober 2009 t/m 3 januari 2010
Lees
verder >>
Studium Generale Lezing: De geschiedenis van de Muur
Veel jongeren en jongvolwassenen hebben de val van de Muur niet bewust
meegemaakt. Eerstejaarsstudenten waren nog niet eens geboren toen de Muur viel.
Om het geheugen op te frissen over de geschiedenis van de DDR, Berlijn en de val
van de Muur spreekt de bekende Utrechtse hoogleraar Geschiedenis Maarten van
Rossem over dit roerige hoofdstuk in de geschiedenis.
Spreker: dr. Maarten van Rossem
Locatie: Academiegebouw, Utrecht
Datum: 19 oktober
Lees
verder >>
Tentoonstelling 'Stasi: wer Feind ist, wer anders denkt'
Wantrouwen en onderdrukking van de SED bepaalden de politiek tegenover de
bevolking van de DDR. Een belangrijke steunpilaar voor het regime was de Stasi.
de tentoonstelling informeert over de structuur, activiteiten en werkwijze van
de Oost-Duitse veiligheidsdienst. Bijzondere aandacht wordt besteedt aan de
slachtoffers van de Stasi. Ook is een medewerker van het Stasi-archief in
Berlijn aanwezig om vragen te beantwoorden
Locatie: Cultureel centrum GEMAK, Den Haag
Datum: 23 oktober t/m 13 november
Lees
verder >>
Studium Generale Lezing: Waarom de Muur viel
Waarom viel de Muur? Door een volksopstand of was het een diplomatiek spel? Waar
Maarten van Rossem de grote lijnen schetste rond de val van de Muur en de DDR,
richt historica Beatrice de Graaf zich meer op de kleinere factoren rond de
vreedzame revolutie van 1989. Denk daarbij aan de rol van de vredesbeweging en
de demonstraties tegen de plaatsing van kruisraketten.
Spreker: dr. Beatrice de Graaf
Locatie: Academiegebouw Utrecht
Datum: 26 oktober
Lees
verder >>
UvA-bijeenkomst Twintig jaar na de val van de Muur
Staatssecretaris voor Europese Zaken Frans Timmermans, presentator Martin Šimek
en documentaliste van het Duitsland Instituut Amsterdam Angelika Wendland halen
persoonlijke herinneringen op aan de val van de Muur. Ook gaan ze met studenten
in gesprek over de gevolgen voor Oost en West, de lessen en inzichten die de val
van de muur heeft gebracht, en de betekenis van het verdwijnen van het IJzeren
Gordijn.
Sprekers: Timmermans, Simek en Wendland
Locatie: Allard Pierson Museum, Oude Turfmarkt 127, Amsterdam
Datum: 27 oktober
Lees
verder >>
Lezing: De Stasi, dat waren gewoon mensen
Twee jaar na de Wende wordt duidelijk, dat Susanne Schädlich's lievelingsoom als
‘spion Schäfer' jarenlang alles over de familie van zijn broer aan de Stasi
heeft gerapporteerd. Elf jaar later schiet hij zich op een bankje in een park in
Berlijn met een pistool in de mond. Schädlich schreef hier het boek 'Mijn oom,
vriend en verrader' en vertelt erover.
Spreker: Susanne Schädlich
Locatie: Spui 25 Amsterdam
Datum: 27 oktober
Lees
verder >>
Tentoonstelling Visual_Correspondents Berlin
Visual Foreign Correspondents_Berlin (VFC_Berlin) toont de impact en
consequenties van het bouwen van muren, zowel in letterlijke als figuurlijke
zin. In het kader van het herdenkingsjaar van de val van de Berlijnse muur zijn
internationaal gerenommeerde kunstenaars uit verschillende disciplines gevraagd
om te reflecteren op de betekenis van virtuele en reële grenzen. Op ironische en
poëtische wijze geven de kunstenaars hun visie over wat er met een maatschappij
en haar inwoners gebeurt als grenzen omver geworpen of juist gebouwd worden.
Locatie: Melkweg, Amsterdam
Datum: 1 t/m 30 november
Lees
verder >>
Studium Generale Lezing: Duitsers en Nederlanders, ruggelings
verbonden
Thomas von der Dunk, cultuurhistoricus en publicist, vertelt vanavond over de
relatie tussen Nederland en Duitsland. Als schrijver van 'Buren? Een
alternatieve geschiedenis van Duitsland/Nederland en Rusland en Europa' spreekt
hij over het belang van het leren van het verleden en hoe we nu weer op een
kruispunt staan. Toch hebben Nederlanders last van een Duitslandfobie, terwijl
we zo ontzettend op elkaar lijken.
Spreker: dr. Thomas von der Dunk
Locatie: Academiegebouw Utrecht
Datum: 2 november
Lees
verder >>
Die Wende: Filmfestival Die Wende
Een meerdaags filmprogramma in De Balie met vroege klassiekers van inmiddels
gerenommeerde filmmakers die opgroeiden tijdens het communisme, en nu in
vrijheid hun films kunnen produceren. Het filmprogramma is een serie van tien
filmvertoningen, verspreid over vijf dagen. Iedere dag staat één land
(Hongarije, Polen, Roemenië, Tsjechië of Duitsland) centraal. Uit Duitsland
toont De Balie het bijzondere kortfilmprogramma Mauernblüten: zeven afwisselende
films, die allen op hun eigen manier de beperking van levensruimte van inwoners
van de DDR door staatscontrole thematiseren.
Locatie: De Balie, Amsterdam
Datum: 2 t/m 8 november
Lees
verder >>
Filmfestival: Cinema DDR - Films van achter de Muur
Met de val van de Muur op 9 november 1989 kwam ook een einde aan de DEFA, het
staatsfilmbedrijf van de DDR. Het Filmmuseum vertoont films en documentaires die
een unieke kijk bieden op de Oost-Duitse (film-)geschiedenis en het dagelijkse
leven in de DDR.
Locatie: Filmmuseum Amsterdam
Datum: 5 november tot 3 december
Lees
verder >>
Festival GO EAST - DDR in de Melkweg
Rond het Leidseplein in Amsterdam wordt het jubileum gevierd op vrijdag 6
november met het DIA-festival ‘GO EAST! DDR in de Melkweg’. Op het festival ‘GO
EAST!' kunnen bezoekers in verschillende zalen kiezen uit lezingen,
filmvertoningen en discussierondes. Sprekers zijn onder meer schrijver Thomas
Brussig, oud-Berlijncorrespondent voor NRC Handelsblad Michel Kerres,
historicus Willem Melching (UvA) en historicus en filosoof Luuk van Middelaar.
Deelnemers aan GO EAST! krijgen korting op toegangskaartjes voor ‘Ein Abend in
Berlin’ in Paradiso. Daar treden - aansluitend op het programma in de Melkweg -
verschillende Duitse bands op.
Locatie: De Melkweg, Amsterdam
Datum: 6 november
Lees verder >>
Muziek: Ein Abend in Amsterdam
Een avond en een nacht vol Duitse popmuziek in Paradiso. Ein Abend in Amsterdam,
dat in 2009 voor de derde keer plaatsvindt, biedt een vitale, eigenwijze
dwarsdoorsnede van de hedendaagse Duitse popmuziek, die steunt op een optelsom
van innovatie, Duitstaligheid, scherpe instrumentatie en diversiteit.
Locatie: Paradiso, Amsterdam
Datum: 6 november
Lees
verder >>
Die Wende: Debat 20 jaar zonder Muur
Bekende (oud-)redacteuren van de Groene Amsterdammer komen samen voor een
geanimeerde "redactievergadering" over journalistiek ten tijde van de Koude
Oorlog, een debat over Duitsland na 1989 en gesproken columns.
Cartoonist/columnist Martin Simek interviewt een mystery guest. Naast het
hoofdprogramma wordt een Speakers Corner ingeruimd, waar schrijvers, denkers,
critici en visionairen zich mogen uitspreken over twintig jaar zonder muur. De
avond wordt afgesloten met een dansfeestje in Berlijnse stijl: Russendisko!
Locatie: Stadsschouwburg, Amsterdam
Datum: 7 november
Lees
verder >>
Festival Niemandsland
Met de Val van de Muur én de huidige stad Berlijn als creatieve inspiratiebron
wordt Utrecht op zondag verdeeld over ZONE WEST, ZONE MITTE en ZONE OST. Op ruim
vijfendertig locaties zijn er concerten, lezingen, exposities, filmvertoningen
en uitwisselingsprojecten. Het programma van Niemandsland begint zaterdag al met
een speciale opening en aansluitend een muzikaal nachtprogramma.
Locatie: verschillende plaatsen in Utrecht
Datum: 7-9 november
Lees
verder >>
Opening tentoonstelling 'Achter de Muur' door Ben Bot
Voormalig minister van Buitenlandse Zaken en de eerste Nederlandse ambassadeur
in de DDR, Ben Bot, opent op 9 november de overzichtstentoonstelling 'Achter de
Muur'. Foto’s, voorwerpen en documenten uit het DDR-museum in Monnickendam,
vertellen het verhaal van de Duitse arbeiders- en boerenstaat. In de OBA is
verder de expositie 'Een ogenblik in Duitsland' van het Duits Verkeersbureau te
zien. Die is het resultaat van een internationale fotowedstrijd: Fotografen uit
twintig landen reisden het afgelopen jaar naar Duitsland om hun interpretatie
van de Duitse deling vast te leggen.
Locatie: Openbare Bibliotheek Amsterdam (OBA)
Datum: 9 november
Lees verder >>
Studium Generale Lezing: Mijn koffer in Berlijn
Actrice en schrijfster Coxs Habbema vertelt als oud-Berliner over haar
ervaringen met en herinneringen aan Oost-Berlijn voor en na de val van de Muur.
Wie speelden een rol bij de val van de Muur? Hoe ontstond de Wende? Vanavond
staat in het teken van het leven van de gewone DDR-burger. Welke problemen zijn
er na de val van de Muur ontstaan?
Spreker: Cox Habbema
Locatie: Academiegebouw Utrecht
Datum: 9 november
Lees
verder >>
Opening: 1989 - Einde van een tijdperk
Op de avond dat 20 jaar geleden de muur viel, vertellen journaliste Annemieke Hendriks en directeur Ton Nijhuis van het Duitsland Instituut over de bizarre situaties die ontstonden toen plotseling het IJzeren Gordijn werd geopend. Aansluitend opent de Duitse politiek tekenaar Berndt A. Skott wordt de tentoonstelling 1989, einde van een tijdperk en wordt de vernieuwde website www.duitslandweb.nl gepresenteerd. Bij de borrel treedt Sonja Markovski op.
Locatie: Persmuseum Amsterdam
Datum: 9 november, 20.00 uur
Tentoonstelling: 1989 - Einde van een tijdperk
Vanaf 9 november organiseert het Persmuseum een grote tentoonstelling over alle
revolutionaire omwentelingen die twintig jaar geleden leidden tot de Val van de
Muur. Bijzondere voorpagina's van kranten uit heel Europa, aangevuld met
politieke tekeningen van onder anderen Fritz Behrendt en Frits Müller, tonen hoe
de verschillende landen met deze gigantische omwentelingen omgingen.
Locatie: Persmuseum, Amsterdam
Datum: 9 november 2009 t/m 28 februari 2010
Lees verder >>
Filmreeks: 'Alles auf Anfang', 20 jaar na de val van de Muur, 60 jaar
BRD
Twintig jaar na de val van de Muur en zestig jaar na de oprichting van de
Bondsrepubliek tonen het Ketelhuis in Amsterdam en Filmhuis Lumen in Delft vier
Duitse films over deze cruciale gebeurtenissen in de Duitse geschiedenis.
Locatie: Ketelhuis, Amsterdam en Lumen, Delft
Datum: 24 november t/m 17 december
Lees verder >>
Debat: Europa sinds 1989
Na de val van de Muur treden steeds meer voormalige Oostblokstaten toe tot de
EU. Heeft het 'nieuwe Europa' werkelijk het trauma van de deling tijdens de
Koude Oorlog verwerkt? Wat zijn de verwachtingen van de nieuwe lidstaten en zijn
deze uitgekomen? Deskundigen gaan over deze en andere vragen in debat.
Locatie: Spui 25, Amsterdam
Datum: 9 december
Lees verder
>>