Heinrich Zille: Berlijn rond 1900

Zijn eigen museum in Berlijn, tweeduizend mensen bij zijn begrafenis, maar in Nederland vrijwel onbekend. Toch behoorde de Duitse tekenaar/graficus Heinrich Zille aan het eind van de negentiende eeuw tot de belangrijkste kunstenaars van Duitsland. Onder de titel 'Heinrich Zille: Berlijn rond 1900' presenteert het Gemeentemuseum Helmond van 8 oktober 2006 tot en met 11 februari 2007 een overzichtstentoonstelling van zijn werk.

De effecten van de industrialisatie en van de grote sociale tegenstellingen op het leven van de arbeidersgezinnen en de kleine burgerij van Berlijn zijn vlijmscherp in Zilles werk vastgelegd: armoede, prostitutie, kindersterfte, slechte behuizing.

De zwaarte van de thematiek is op het eerste gezicht vaak niet te zien. Zille beschikte over het vermogen om zijn onderwerpen in onschuldige, bijna lieflijke en vaak anekdotische tafereeltjes te verpakken. Pas bij nadere bestudering blijken de afbeeldingen een subtiele maatschappijkritische ondertoon in zich te dragen en daarmee juist nog nadrukkelijker de ellende van de armen te tonen.

Het belang van Zilles werk is in Berlijn onderstreept door hem postuum de titel ereburger te schenken. Daarnaast werd in 2002 het Heinrich Zillemuseum geopend, waar een belangrijk deel van zijn productie is ondergebracht. Daarnaast bezit het Kunstmuseum in der Alten Post te Mülheim an der Ruhr een collectie van ruim 400 werken, ooit geschonken door fervent Zille-verzamelaar Karl Themel. Een deel van deze collectie komt nu voor vier maanden naar Helmond.

Het Gemeentemuseum Helmond verzamelt internationale beeldende kunst met het thema Mens en Werk en beschikt over een grote collectie die uniek is in Nederland.