Berlijn: mensen en hun plekken
Marion Jenrich (48) en de Wasserturm Prenzlauer Berg
26-jul-2007
tekst en foto’s: Anja Harnisch

"Eigenlijk ben ik in een dorpje in Brandenburg opgegroeid, maar Berlijn, toentertijd nog hoofdstad van de DDR, heeft mij altijd gefascineerd. Ik heb hier interessant werk gehad, vooral op cultureel gebied, maar op het moment ben ik werkloos."
"Ik leef sinds 1982 in Berlijn, met een korte onderbreking. Een paar jaar heb ik samen met mijn kinderen op het platteland gewoond, in de Uckermark, een mooi heuvellandschap met veel meertjes, dichtbij de Poolse grens. Maar na vier jaar misten we de levendigheid en cultuur van Berlijn. De mensen, het impulsieve leven. Berlijn zal je nooit helemaal leren kennen. Het zal altijd een spannende, interessante stad blijven waar je elke dag weer iets nieuws kunt ontdekken. In de Uckermark bleef alles hetzelfde en voelden we ons, vooral door de slechte infrastructuur, erg geïsoleerd."
"Nu woon ik, samen met mijn twee kinderen, in het stadsdeel Prenzlauer Berg. Al in de DDR vormden studenten, schrijvers en culturele initiatieven het imago van de Prenzlauer Berg. In de jaren zeventig en tachtig was de Prenzelberg, zoals hij in het spraakgebruik wordt genoemd, het centrum van de oppositie. Het was een opwindende tijd, vooral toen het Politbureau op 7 november 1989 werd afgezet. De hoop onder de mensen was groot dat de DDR op politiek gebied gedemocratiseerd zou worden. De val van de muur was voor ons onvoorstelbaar. Ik weet nog dat ik teleurgesteld was toen ik voor het eerst in West-Berlijn kwam, omdat ik dacht dat daar alles mooier zou zijn. Het zag er precies hetzelfde uit als bij ons. Nu is het voormalige West-Berlijn voor mij nog steeds op een aangename manier onbekend."

"De band tussen Prenzlauer Berg en mij vormt de voormalige Wasserturm Prenzlauer Berg. Hij geldt met zijn indrukwekkende silhouet als bouwkundig kenmerk van deze wijk. Hier vertoef ik graag eventjes als ik een drukke dag heb gehad. Je hebt er een speeltuin waar de kinderen kunnen spelen en gezellige cafeetjes in de buurt. Toen ik nog in de Uckermark woonde, hadden we hier een kamertje gehuurd. Zo konden we de verbinding met de stad in stand blijven houden, hoewel we er niet meer woonden. Sinds twee jaar zijn we nu weer terug en genieten volop. De stemming in deze wijk is eenmalig."

De Wasserturm Prenzlauer Berg, die ook wel "dicker Hermann" wordt genoemd, is de oudste Berlijnse watertoren, die vroeger als waterreservoir diende. Hij was als symbool bestandsdeel van de stadswijkwapens van 1920–1987 en 1987–1992. De toren is door de Engelse ingenieur Henry Gill ontworpen. In 1877 was de bouw voltooid en tot 1952 was de toren in bedrijf. Hij diende ter verzorging van de snel groeiende arbeiderswijk Prenzlauer Berg.
Na de machtsovername van de nationaalsocialisten diende het tot de toren behorende machinehuis 1 tijdelijk als concentratiekamp, waar tegenstanders van het nieuwe regime werden geïnterneerd. Een gedenksteen herinnert hier nog aan. Nu worden in de waterreservoirs tentoonstellingen gehouden, onder andere vindt er dit jaar de Singuhr-Hoergalerie plaats. Bij de watertoren bevindt zich een speelplaats, geliefd bij kinderen. De zich onder het waterreservoir bevindende woningen zijn nog steeds bewoond en erg in trek.
De Wasserturm Prenzlauer Berg staat tussen de Knaackstrasse en de Belforter Strasse. Te bereiken vanaf U-Bahn Senefelder Platz via de Kollwitzstrasse.