Duitse kerst is zoetsappig op z'n best
Het is niet te ontlopen, beter is jezelf eraan over te geven
11-dec-2007
Voor de kerst-ontloper is het in Nederland nog wel te doen: met kerst huur je een huisje ergens achteraf en in de weken ervoor mijd je simpelweg de winkelcentra. In Duitsland is het een stuk moeilijker, ja zelfs onmogelijk.
Hier blijft de kerstsfeer niet beperkt tot huiskamers, winkels en een enkele kerstboom op straat, maar worden de meest centrale straten en pleinen volledig overgenomen door overdadig versierde kerstkraampjes.
Toegegeven, niet iedereen knutselt hier eigenhandig een adventskrans in elkaar met kaarsen, lint en figuurtjes op ijzerdraad, maar de meeste mensen beleven de adventsperiode wel bewust en naar het zich laat aanzien ook met plezier.
Ik heb in elk geval nog niemand horen klagen over kerst. Of het moet zijn over het universele logistieke probleem van het tevreden stellen van meerdere families en de cadeaus die nog allemaal gekocht moeten worden.

Het adres van het kerstkind
Voor kinderen, die zich niet met deze organisatorische problemen bezig hoeven te houden, is de adventstijd vooral een spannende tijd. Niet alleen kan er elke dag weer een vakje van de adventskalender worden opengemaakt en een chocolaatje verorberd worden, ze kunnen ook hun verlanglijstje naar de kerstman of het kerstkind sturen. Op zeven plekken in Duitsland hebben vrijwilligers tijdelijke postkantoren ingericht, waar alle brieven beantwoord worden.
De kerstman heeft meerdere adressen, maar het kerstkind heeft een vaste woonplaats: Engelskirchen in Noordrijn-Westfalen.
120 duizend brieven
Het kerstkind is een uitvinding van Luther en diende als vervanging voor de katholieke Sankt Nikolaus. Het kerstkind bracht voortaan de cadeaus en wel met kerst. Hoe het kerstkind eruit ziet, heeft Luther niet bepaald. Lange tijd kreeg dan ook niemand het te zien en bleef het een mysterieuze figuur. In Engelskirchen hebben ze het kerstkind een gezicht gegeven: het is een engel.
Samen met een team van ongeveer vijftien medewerkers beantwoordt het postkantoor jaarlijks meer dan 120 duizend brieven uit meer dan vijftig landen in meerdere talen. De antwoorden, in speciale enveloppen met een speciale kerstpostzegel en –stempel, worden voorzien van een recept of knutselhandleiding. Het zijn niet alleen kinderen die aan het kerstkind schrijven.
Ouders willen graag een brief terugkrijgen zodat hun kinderen weer in het kerstkind geloven, ouderen wensen gezondheid en vrede en schrijven soms, net als gevangenen, eenvoudigweg omdat ze een (hemels) antwoord krijgen.
Kinderen willen mp3-spelers
Maar wat willen kinderen hebben? Volgens Birgit Müller, al twaalf jaar vrijwilligster bij het kerstpostkantoor, worden naast mp3-spelers, telefoons, spelletjes, poppen en huiswerk- of tafel-afruim-machines ook veel dieren gevraagd.
Zo schreef een meisje: “Ik zou zo graag een paard hebben. Of een hond. Of een hamster. Of in elk geval een deken met een paard erop.” Steeds vaker worden ook broertjes en zusjes gevraagd. Een meisje wenst een broertje “maar hij moet in elk geval niet huilen. Of alleen heel zacht”. Een jongen vraagt “alstublieft dit keer een broertje”. Ook de aloude kerstwensen ‘vrede op aarde’ en ‘lief zijn voor elkaar’ komen veel op de lijstjes voor.
Sinterklaas-fundamentalist
Denk je nu ‘wat een zoetsappigheid!’, dan heb je precies het verschil tussen kerst in Nederland en Duitsland te pakken. In Duitsland kun je ongegeneerd dwepen met kerst, terwijl je als kerstliefhebber in Nederland met scheve ogen wordt aangekeken.
Zelf ben ik een gematigde kerstliefhebber en Sinterklaas-fundamentalist. Winkels in kerstsfeer: van mij hoeft het niet zo nodig. Sterker nog: vóór Sinterklaas zou het verboden moeten zijn! Maar naarmate kerst dichterbij komt, laat ik me elk jaar weer inpakken door de kerstsfeer en verheug ik me op de kneuterige gezelligheid en het lekkere eten van de kerstdagen.
Het zal mijn Bielefeldse huisgenoten dan ook weinig overredingskracht kosten om mij volgende week mee te krijgen naar de kerstmarkt. Voor glühwein, punch en worst in een kitscherig decor ben ik inmiddels best te porren. Bovendien: wanneer je het niet ontlopen kan, kun je er maar beter aan overgeven.
Wil je nog een antwoord van het kerstkind, stuur je brief dan vóór 20 december naar:
An das Christkind
51766 Engelskirchen
Duitsland
Overzicht van alle Duitse kerstpostkantoren.