Strak van buiten, zwak van binnen
Het Fernsehmuseum in Berlijn slaat de plank volledig mis
8-jun-2006
van Leonie van Nierop
Een dag na de opening word ik door een giechelende persvertegenwoordigster rondgeleid. Ze heeft een kater, vertrouwt ze me toe. Op haar hoge hakken zwalkt ze door de zalen, ondertussen druk groetend en bellend. Het kan me niet deren. Ik ben direct onder de indruk van het hippe ontwerp van het museum en bereid om koste wat het kost álles te leren over de wereld die Duitse televisie heet.
Het museum bestaat uit niet meer dan vijf kleine ruimtes. In de eerste ruimte, die de ‘spiegelzaal’ wordt genoemd, kan het publiek op zwartleren loungezitjes naar een medley van Duitse amusementsprogramma’s kijken. De onnavolgbaar gemonteerde flarden film worden weerspiegeld op de zijmuren. Het effect is misselijkmakend. Ik begrijp goed waarom mijn begeleidster meteen naar buiten vlucht. De tweede ruimte is de ‘tijdtunnel’. In deze buisvormige ruimte worden historische uitzendingen uit de internationale televisiegeschiedenis getoond. Het eerste scherm laat ruis zien: een televisie-experiment uit 1927. Als ik bij het laatste scherm ben aanbeland waarop de Duitse paus te zien is, kan ik mijn geeuwen niet meer onderdrukken.
In de derde ruimte kan het publiek in zes comfortabele stoelen zijn favoriete tv-uitzendingen terugzien. Ondanks mijn beurtelings smekende en dodelijke blikken blijven de stoelen bezet. Na een kwartier tevergeefs te hebben gewacht, begeef ik me naar de vierde zaal. Dit is de speciale tentoonstellingsruimte waar tot eind juli de tentoonstelling ‘TOR! Fußball und Fernsehen’ loopt. Een weinig verassende keuze. Hierna zijn voorlopig geen speciale tentoonstellingen gepland, want volgens de ietwat pipse persvertegenwoordigster is het personeel overwerkt. Hoopvol laat ik me meetronen naar de vijfde zaal, die bedoeld is voor lezingen en conferenties. Deze is nu akelig leeg. Hier was zeker het feestje gisteren.
De kleinschaligheid van dit museum is nog niet eens het ergste. De grootste misslag is dat het museum niet de kans heeft aangegrepen om uit te groeien tot het nationale televisiearchief dat Duitsland nog ontbeert. De databank van het museum bevat slechts 500 uitzendingen. De Duitse kranten klaagden afgelopen week steen en been dat beroemde series als 'Maja de Bij' aan de collectie ontbreken.
Toeristen zal het behalve aan gevoel van herkenning, vooral aan informatie ontbreken. Meer dan een weinig uitnodigende glimp van de wereld die Duitse televisie heet, krijgt de buitenlandse bezoeker niet mee. Als ik na een half uurtje weer op straat sta, bekruipt me een dubieus verlangen naar de degelijkheid van een ouderwets Duits museum.
