Alle zegen komt van boven... en uit je mobieltje

van Marcel Heijmans

Nu waren er die zaterdagavond natuurlijk geen normale kerkdiensten, maar vond een speciaal programma plaats. De ‘Nacht’ levert zodoende het bewijs, dat de kerk heus wel mensen bereikt, als zij maar open en vindingrijk is en niet routineus een doorsnee zondagsmis afdraait. Zo stonden de Hamburgse kerken tijdens het evenement in het teken van muziek. Dat betekende voor de ene kerk ‘Gospel en Swing’, was ‘Chill-Out’ voor een andere het thema, voerden ‘Meditatieve teksten & Tango’ voor een volgende de leidraad, en stonden onder de noemer ‘Knocking on Heaven’s Door’ de deuren in weer een andere kerk open.

Ook de oudste hoofdkerk van Hamburg, de Sankt Petri-kerk, had een muzikaal programma – en daarmee veel bezoekers. Vanwege zijn ligging midden in het stadshart van Hamburg mag de kerk zich weliswaar ook doordeweeks over hoge bezoekersaantallen verheugen, niettemin heeft hij te kampen met een sterk teruglopend ledenbestand. In het centrum staan meer kantoorgebouwen dan woningen, waardoor de parochie tot 120 mensen is gereduceerd. Dat heeft tot gevolg dat er via de in Duitsland wettelijk geregelde kerkbelasting niet veel geld in het laatje komt.

Net als veel andere noodlijdende kerken in Hamburg zoekt de Sankt Petri daarom vertwijfeld naar nieuwe wegen om te kunnen overleven. Sommige kerkelijke ruimtes worden verhuurd als feestzaal of ingericht als kindercrèche. Andere kerken worden ontwijd en moeten noodgedwongen sluiten. De Sankt Petri-kerk heeft onder de nog aanwezigen gelovigen gelukkig enkele creatieve geesten, die op originele wijze inkomsten hebben weten te genereren.

Zo kon marketingadviseur Klaus Scholz het niet geloven, dat er in Duitsland – waar vorig jaar voor 183 miljoen euro aan ringtones werden omgezet – niet iets te verdienen zou zijn voor zijn kerk. Niet lang daarna ontstond de website Petriklingel.de, waar geen normale ringtones, maar evangelische klassiekers in orgelvorm tegen betaling kunnen worden gedownloaded. Absoluut favoriet daarbij is het lied ‘Looft den Heer’, dat inmiddels al enkele duizenden malen klingelend zijn weg naar een mobieltje vond. De opbrengst van de ringtone-verkoop wordt toepasselijk gestoken in de renovatie van het alom geprezen kerkorgel.

Scholz is zelf verrast door het succes van zijn initiatief. "Maar dit hadden Duitsers niet kunnen bedenken“, grapt hij aan de telefoon als ik ´m erop aanspreek, "voor het idee moet je namelijk bij je landgenoten zijn.“ Inderdaad: een Nederlandse website biedt al jaren vrome ringtones aan. Enig verschil: hier betreft het katholieke gezangen.

Niet alleen het orgel van de Sankt Petri moest worden gerenoveerd. Ook het dak en de glas-in-lood-vensters waren dringend aan vervanging toe. Tijdens een decemberstorm werd de winkelstraat langs de kerk al afgesloten, omdat de dakpannen naar beneden waaiden. Nu staat de historische kerk in de steigers. Gesponsord welteverstaan. Een Zweeds modeconcern gebruikt de bouwsteiger als reclamezuil van 832 vierkante meter. Daarmee is de kerk de eerste in Hamburg, die zijn muren voor wereldse reclame verhuurt.

Zelfs conservatieve stromingen binnen de Hamburgse kerk tonen begrip voor de kerkelijke reclameactie. "Wat heb je eraan als het kerkgebouw door rechtzinnigheid steeds verder verbrokkelt?” En ook een oude vrouw uit de binnenstad verklaart: "Zolang er geen dessous-reclame op de kerk te zien is, vind ik deze actie van de kerk in orde.”

Dan hopen we maar voor de kerkgangers, dat het geen lange, hete zomer wordt.

Marcel Heijmans woont in Hamburg en is daar werkzaam bij een reclamebureau