Ontstaansgeschiedenis

De directe aanleiding tot het opzetten van een uitwisselingsprogramma voor journalisten was de bijzondere bewustwording in Nederland van de risico's die de Duits-Nederlandse betrekkingen liepen als gevolg van gebeurtenissen, zoals de Clingendael-enquête in 1993 en de zogenaamde 'Ik ben woedend'-briefkaartenactie in datzelfde jaar. Uit de enquête bleek dat een groot aantal jeugdige Nederlanders, 50 jaar na de oorlog, Duitsland en Duitsers nog steeds vereenzelvigden met de periode 1933/45.

In de briefkaartenactie, gericht tegen een brandstichting door rechts-radicalen van een huis met buitenlanders in Duitsland, werd de indruk gewekt alsof de Duitsers onverschillig bleven over die criminele actie, terwijl juist honderdduizenden uit protest de straat op gingen en de media er wekenlang mee bezig waren. Aan Duitse zijde werd men zich bewust van de vooroordelen die in Nederland bestonden tegenover Duitsland en Duitsers.

Tegen die achtergrond stelden de Duitse organisatie Internationale Journalisten-Programme (IJP) in Berlijn/Königstein, het Auswärtige Amt en het Presse- und Informationsamt der Bundesregierung, destijds nog in Bonn, voor om naar analogie van eenzelfde project met de Verenigde Staten een permanent journalistenuitwisselingsprogramma tussen Nederland en Duitsland op te zetten. Auswärtiges Amt en Bundespresseamt namen daartoe contact op met het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken, dat onmiddellijk positief reageerde, maar evenals de Duitsers van opvatting was dat een dergelijk journalistenproject wel door officiële instanties gesteund kon worden, maar er niet door kon worden opgezet en georganiseerd. Om die reden werd in Nederland door het Ministerie van Buitenlandse Zaken de oud-journalist Rob Meines gevraagd om de organisatie op zich te nemen van deze  journalistenuitwisseling.

Van het begin af aan heeft Duits-Nederlandse Journalistenuitwisseling een gelijkwaardige samenwerking opgezet met de Internationale Journalisten-Programme in Duitsland.