Speerpunten van het derde Duitslandprogramma
Buitenlandse politieke ontwikkelingen
1-jan-2005
Ook in de buitenlandse politiek lijken de vaste ankers verloren te zijn gegaan. De Duitse buitenlandse politiek heeft na de oorlog altijd gevaren op het kompas van Europese integratie enerzijds en goede transatlantische betrekkingen anderzijds. Beide ijkpunten zijn gaan schuiven. Dit betekent dat de Bondsrepubliek haar Europese politiek en haar plaats in Europa opnieuw zal moeten bepalen.
Het besef dat de Europese politiek toe is aan een grondige herijking, is in Duitse politieke kringen nu zeker doorgedrongen. Bovendien is de vraag hoe de Duitse Europapolitiek de komende jaren vorm zal krijgen van doorslaggevende invloed op het verdergaande proces van Europese integratie.
Ook de tweede pijler van de Duitse buitenlandse politiek, de transatlantische betrekkingen, heeft niet meer die vanzelfsprekendheid van de Koude Oorlog-periode. De veranderde mondiale geopolitieke verhoudingen dwongen tot een herijking van de transatlantische betrekkingen en tot een herdefiniëring van de taken van de NAVO. Deze ontwikkeling werd nog versterkt door de Irak-crisis.
Tegelijkertijd is er met de opkomst van het internationaal terrorisme sprake van een veranderde veiligheidsproblematiek, die ook noopt tot andere veiligheidsstrategieën. Voor Nederland is de richting die Duitsland uiteindelijk kiest van essentieel belang. De Nederlandse buitenlandse politiek is na de oorlog altijd op dezelfde pijlers als de (West-)Duitse geschraagd geweest.
